صفحه اصلی > دانش و اطلاعات > پیشکسوتان صنعت گاز > مصاحبه با پیشکسوتان تلاشگر  


 
نسخه چاپي
 

احمد عطار


تولد شرکت نورد و لولۀ صفا در دامان شرکت ملّی گاز ایران

احمد عطار مدیرعامل شرکت نورد و لولۀ صفا هستم. شرکت نورد و لولۀ صفا به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان لوله مورد استفاده در خطوط انتقال نفت و گاز مشغول به‌کار است. طراحی و ساخت کارخانۀ این شرکت به‌ منظور تولید و ارائۀ لوله‌های گاز و نفت در انواع و اقسامِ اقطار، ضخامت‌ها و تکنولوژی‌های مختلف تولید، از سال 1371آغاز شد. در سال 1381 اولین کارخانۀ تولید لوله‌ به بهره‌برداری رسید و از آن سال تا به امروز افتخار داریم که حجم بالایی از لوله‌های مورد نیاز صنعت گاز را تأمین کرده ایم و یکی از معدود شرکت‌های همکار با شرکت گاز در زمینۀ ساخت لوله و تأمین خطوط انتقال گاز هستیم.
 سوابق همکاری و چگونگی تعاملاتبیشتر کالاهایی که ما تولید می کنیم مخصوص خطوط انتقال است، از جمله؛ • خطوط انتقال گاز بین پالایشگاه‌ها و چاه‌های گاز؛• خطوط لولۀ گاز رسانی به شهرها؛  خطوط گاز رسانی جهت صادرات (مانند خط صلح که از ایران به پاکستان و هندوستان کشیده شد.) • خطوط انتقال گاز زیردریایی (مانند جزیرۀ کیش) • خطوط انتقال از جنوب به شمال کشور برای صادرات، • خطوط مصارف شهری و پتروشیمی و ... بالطبع شرکت های مصرف‌ کنندۀ‌ لوله در ایران همه دولتی و اکثراً شرکت‌های گاز استانی شرکت ملی گاز ایران هستند که حجم بالایی از تقاضای لوله های مصرفی اینها را شرکت نورد لوله صفا تأمین می‌کند. در مورد تعامل با شرکت گاز و دیگر متقاضیان، معمولاً روال بر این است که پروژه‌های دولتی را به مناقصه می‌گذارند و فروشنده یا تأمین‌کنندۀ برندۀ مناقصه را با کمترین قیمت و بهترین کیفیت انتخاب می‌کنند. ما به عنوان تولید کننده، هم در رقابت بین‌المللی و هم داخلی، در این مناقصات شرکت می‌کنیم و با توجه به کیفیّت و سرعت خوبی که در تولید لوله داریم این امکان برای ما پیش می‌آید که با شرکت گاز افتخار همکاری داشته باشیم.
فکر می‌کنم در زمینۀ تولید لوله، قیمت‌های ما بسیار رقابتی است؛ چون تولید داخلی است، ضمن اینکه این لوله‌ها معمولاً یا باید در معدود شرکت‌های داخلی تهیه و یا باید از خارج وارد شود. صرف و صلاح کشور هم در این است که حتماً در داخل تولید شود تا بتوان از این طریق از خروج ارز جلوگیری کرد. آنچه که در این همکاری تعیین‌کننده هست، برنده شدن مناقصه، قیمت، مرغوبیت و مقرون به صرفه بودن است.
 

خط صلح مهم‌ترین پروژه

مهم‌ترین پروژه ای که در آن با شرکت گاز  همکاری کردیم خط انتقال گاز به مرز پاکستان به نام خط صلح بود. همچنین خط ششم سراسری که خط لوله‌های گاز ترش داشتند پروژه ای است که هم‌اکنون به صورت مشارکتی، بین ما و دو شرکت دیگر که جمعاً سه شرکت لوله ساز هستیم، در حال انجام است و هر شرکت موظف است که تقریباً 500 هزار تن لوله گاز تولید کند.

استاندارد سازی و سختی پروژه های تولید

می توانم بگویم پروژه‌هایی که در زمینۀ گاز داشته ایم، از سخت ترین پروژه ها بوده است؛ البته با توجه به اینکه لوله‌های تولید شده باید استانداردهای بالایی را بگذرانند، هیچ کدا‌مشان آسان نیست. ضمن اینکه تجربه لوله‌سازی در ایران مخصوصاً در زمینۀ گاز بسیار کم و به همین چهارده- پانزده سال اخیر برمی گردد. همچنین ما با توجه به نوع لوله، ضخامت ورق، گرید آن (به صورت خاص، مخصوصاً در ایران که گاز ترش زیاد استفاده می‌شود)، تکنولوژی جوش و استانداردهایی که باید پاس کنیم، پروژه به اصطلاح آسان نداریم. به خصوص که طی دوران فعالیت لوله‌سازی در ایران، پروژه‌ها با محدودیّت‌های شدید هم مواجه بودند که مهم ترین آن ها محدودیت تأمین منابع مالی و تأمین ورق بوده است؛ چون خیلی از این ورق‌ها که ورق‌های فولادی و با درجۀ خاص هستند باید از خارج خریداری می‌شدند و با توجه به تحریم‌ها، تولید به موقع میسّر نبود، بنابراین در این سال ها هیچ پروژۀ آسانی از نظر عملیاتی نداشته ایم. تمامی پروژه ها واقعاً با سختی و با یک مدیریت فشرده از نظر زمان و منابع در دسترس، انجام شده اند.
 علاوه بر تمامی مشکلاتی که برشمردیم، دغدغۀ ما در پانزده سال گذشته تجهیز تأسیسات کارخانه بوده است که بتوانیم جوابگوی قسمت اعظم نیاز کشور باشیم. خوشبختانه در این مدت با همکاری و همیاری شرکت گاز و شرکت نفت و مساعدت‌هایی که شد، شرکت ما توانست بهترین آزمایشگاه کنترل کیفی را در سطح خاورمیانه راه‌اندازی کند. این آزمایشگاه هم به خود شرکت سرویس می‌دهد، هم به شرکت‌هایی که فعالیت-هایی مشابه ما دارند. می‌توانیم بگوییم در کشور ما عملاً رقابتی در این صنعت وجود ندارد، زیرا حجم پروژه‌ها آنقدر بالاست و ظرفیّت موجود سرمایه‌گذاری شده روی زمین آنقدر کم است که جوابگوی تقاضا نیست؛ بنابراین آنچه که هست فقط همکاری جهت انجام پروژه‌های داخلی مملکت است.

اهمیّت و نقش لوله در صنعت گاز و تکنولوژی جوش

نقل و انتقال کالایی مثل گاز با توجه به ماهیّت آن، کمی مشکل است. نمی توان برای گاز به خاطر شکل‌پذیری و حجم بالایی که دارد، بسته‌بندی خاصّی در نظر گرفت؛ مگر داخل کپسول یا تانکرهای ویژه و یا خط انتقال لوله. با توجّه به حجم بالای جابه جایی گاز، حمل آن با وسایط نقلیه یا مخازن تحت فشار خیلی بالا نیز مستلزم تکنولوژی پیشرفته جهت رعایت ایمنی است؛ ضمن اینکه هزینه انتقال بالایی هم دارد. بنابر این بهترین انتخاب برای به‌ صرفه بودن و سرعت در انتقال و عدم قطع گاز، لوله ها هستند؛ زیرا سوخت و انرژی برای یک نیروگاه باید مدام در جریان باشد و نباید دچار قطعی شود. اگر لوله‌ها نباشند چه اتّفاقی می‌افتد؟! فرض کنید یک خط انتقالی مثلاً با 50 الی 52 اتمسفر فشار داریم، یعنی حجم هر متر مکعب را 50 بار فشرده کنید. اگر قرار باشد این حجم در یک لولۀ 12 متری که معادل یک دستگاه تریلر حمل گاز منتقل شود چه اتفاقی می افتد؟! حال فرض کنید 1000 کیلومتر خط انتقال داریم از جنوب به شمال کشور و این گاز مدام در جریان است. اگر این حجم گاز را می‌خواستیم با تریلر جابه‌جا کنیم اتوبانی به طول 1000 کیلومتر مثلاً شاید با صف 1000 کیلومتر پشت سرهم و چند ردیف مثلاً 10 ردیف یا 20 ردیف تریلر باید باهم می‌ایستادند. حالا فرض کنید که این حجم کامیون می‌خواست در کشور جابه جا شود و سوخت را از یک نقطه برساند به نقطۀ دیگر؛ چقدر سوخت و یا لاستیک باید مصرف می‌شد که این اتفاق بیفتد؟ اما خط لولۀ انتقال گاز این کار را انجام می‌دهد؛ یعنی همیشه و در هر لحظه گاز یا انرژی در دسترس است و در هر جای ایران می‌شود از آن انشعابات فرعی گرفت و به روستاها و شهرها رساند.
با توجه به بحث‌هایی که اکنون در کشور وجود دارد صنعت گاز، مادر توسعۀ‌ کشور ماست؛ یعنی در حال حاضر برای تأمین انرژی نیروگاه ها، شهرها و حتی خودروها، گاز مبنا قرارگرفته است؛ چون نسبت به سوخت-های فسیلی بسیار در دسترس، ارزان و پاک است. حال توجه کنید، اگر خطوط لوله نباشد چه اتّفاقی می‌افتد؛ یعنی ما چطور این سوخت ارزان و پاک را که امنیّت اقتصادی و اجتماعی کشور در گرو آن است، در دسترس عموم قرار دهیم. پس ‌غیر از خط لوله انتخاب دیگری وجود ندارد. ضمن اینکه بحث لوله‌های انتقال به دلیل حجم فشار و ضخامت بالای فولادها، یک بحث تکنولوژیک هم هست. به همین دلیل بالاترین تکنولوژی‌ها در زمینۀ جوش وارد بازار جهانی شده است. این موضوع در لوله سازی جزء اساسی‌ترین مسائل است.
 در راستای استانداردهای موجود در صنعت نفت و گاز با بالاترین کیفیت، هر ساله سمینارهایی در زمینۀ جوش برگزار می‌شود. البته تکنولوژی جوش در صنایع دیگر هم نقش مهمی دارد؛ اما در مورد تولید لوله باید بالاترین استانداردها رعایت شود. فرض کنید درز لوله‌ای را جوش می‌دهند، اگر مقاومت این درز از مقاومت ورق کمتر باشد ممکن است از همان جا باز شود و انفجار مهیبی روی دهد. حال اگر این انفجار وسط شهر اتفاق بیفتد، شما به سادگی و با بستن یک شیر گاز نمی توانید آتش را خاموش کنید و تا زمانی که حجم داخل لوله که فشار بالایی هم دارد، خالی نشود آتش‌سوزی ادامه دارد. بنابراین جوش در صنعت لوله‌سازی باید آنقدر از استاندارد بالایی برخوردار باشد که کوچکترین خللی در آن ایجاد نشود.
در بیان اهمیت این صنعت، باید بگویم که ما آزمایشاتی را انجام می دهیم که به تست‌های تخریبی معروف است؛ وقتی لوله‌ای را می سازیم، با وجود اینکه در حین ساخت تمام آزمایش‌ها، کنترل‌های کیفی و عکس‌برداری اشعه‌های ایکس انجام شده، باز هم تست تخریبی انجام می شود. به این ترتیب تعدادی لوله را به طور نمونه انتخاب می‌کنند و آن ها را هم از ورق فولادی و هم از مقطع جوش می‌برند. سپس این نمونه را تحت‌ تست های فشار، کشش، تنش و ضربه قرار می‌دهند. گاهی به آزمایشگاه می‌روم تا تست تخریبی را مشاهده کنم. به عینه می بینم که تکنولوژی و جوشی که به‌ کار برده ایم آنقدر با کیفیت است که بیشتر مواقع ورق‌ پاره می‌شود، اما نقطه ای را که جوش دادیم شکسته نمی‌شود و ترک نمی‌خورد. بعد از انجام این تست ها می توانیم با اطمینان کامل  بگوییم این لوله دارای درجه ای از کیفیت است که می تواند در صنعت گاز استفاده شود و اگر نبود باید در مصارفی مثل انتقال آب یا فاضلاب که از حساسیت کمتری برخوردارند، استفاده شوند. به هر حال کیفیّت جوش نکتۀ بسیار مهمی است که حتماً باید در نظر گرفته شود. ما تمام موفقیت هایمان را مدیون صنعت گاز این کشور می دانیم، زیرا این فرصت را به بخش های غیر دولتی داده که این تولیدات در کشور انجام شود.

آیا دانش تولید لوله در کشور بومی شده؟

ببینید در صنعت نمی‌شود مدّعی بود که فردی دانش را به تنهایی تولید کرده است. به‌ هرحال ما با دانش، علم و فنّاوری روز دنیا در تعامل هستیم. ما برای صادرات به تکنولوژی نوین جهان نیاز داریم تا بتوانیم پاسخگوی استانداردهای خارج از ایران هم باشیم. هر روز تکنولوژی‌ جدیدی وارد کشور می شود و ما باید توان رقابت در سطح جهان را داشته باشیم. بنابراین ما در تعامل کامل با دنیا هستیم؛ هم یاد می‌گیریم و هم دانش خود را به دیگران انتقال می دهیم. دستاوردی که ما در عرصۀ تکنولوژی داشته ایم ناشی از مطالعۀ دوستان و همکاران من بر اموری است که شرکت توانسته با موفقیت به انجام برساند. ما صنعت نویی هستیم، شرکت ما حدود پانزده سال است که این محصول را تولید می کند؛ قرار نیست که ما با پانزده سال سابقه، از آن هایی که صد سال است در این زمینه کار می کنند، پیشی بگیریم. با این تفاسیر به جرأت می توان گفت که مطالعات و تحقیقات ما در این زمینه آنقدر زیاد است که امروز توانسته ایم با تمام لوله سازهای دنیا وارد میدان رقابت شویم و حتی در بعضی مواقع بهتر، باکیفیت‌تر و دقت عمل بیشتر دست به تولید زده ایم؛ زیرا صنعت گاز صنعت بومی سرزمین ماست و کشورهای دیگر فقط مصرف کننده هستند. ما تولیدکنندۀ گاز هستیم و بنابراین بیشترین مصرف لوله‌های گاز را داریم، پس باید بالاترین کیفیت را هم داشته باشیم.

حمایت از تولید کننده ها در صنایع داخلی

دوستان ما در وزارت نفت و شرکت گاز به خاطر نیاز شدید کشور به این نوع صنایع، در این بخش سرمایه‌گذاری و از تولید حمایت می‌کنند. از اولویّت های مهم صنعت نفت و گاز کشور انجام پروژه ها به دست نیروهای متخصص داخلی است، بنابراین برای نیل به این هدف از صنایع داخلی حمایت و پشتیبانی می کنند. این اعتمادی که دوستان در وزارت نفت به تولیدکنندۀ داخلی دارند، باعث می شود تولیدکننده های داخلی با دلگرمی و اعتماد بنفس بالاتری در راه تولید قدم برداریم. اگر قرار باشد که صنعت گاز چشمش را بر ای گونه سرمایه گذاری ها ببندد، تولید داخلی عملاً به زیان می رسد و دیگر نمی‌شود کار کرد و باید متّکی به خارج بود.
خوشبختانه تولیدات ما امروز دانش و امکانات بهترین کیفیت، بهترین آزمایشات و بالاترین سرعت را داراست. شاید حجم تولیدات به‌اندازۀ نیاز کشور نباشد، که این‌ امر هم سرمایه‌گذاری‌های جدید می‌طلبد، اما فکر می‌کنم که با توسعۀ‌ همین خطوط فعلی، تولید ظرف دو سال آینده بتواند دو - سه برابر افزایش پیدا کند و نیاز مملکت را پاسخ دهد.

انواع لوله‌های تولیدی برای صنعت گاز و حجم ریالی آن

- ما در داخل ایران دو یا سه شرکت دیگر هم داریم که در زمینۀ تولید لوله فعالیّت می‌کنند. اما لوله‌های تولیدی صنعت گاز در چهار رده طبقه‌بندی می شود:
• لوله‌هایی که در پتروشیمی‌ها و داخل پالایشگاه ها استفاده می‌شوند؛
• لوله‌های انتقال گاز بین شهرها و پالایشگاه‌ها؛
• لوله‌های انتقال داخل شهری؛
• لوله‌های مصارف خانگی یا کوچک.
 در مدت پانزده سالی که مشغول تولید هستیم با سی و دو شرکت گاز استانی و تعاملات متعدد داشته ایم. مراودات مالی ما در این سی و دو شرکت نزدیک به 10.000 میلیارد تومان بوده (یعنی به این میزان لوله تولید و تحویل ‌شده است) که اگر می‌خواست جایگزین شود و لوله‌های خارجی وارد شود، معلوم نیست چقدر ارز از کشور خارج می‌شد. از نظرکمیّت نیز نزدیک به 1000 کیلومتر خط لوله فقط برای گاز تولید یا تحویل شده، یا در انبارها موجود است. این حجم با توجه به حجم بالای نیاز کشور و با توجه به ظرفیّت تولیدی که شرکت داشته چشمگیر نیست، علّت هم این است که به‌ مرور این اعتمادسازی شده و به ‌تدریج خطوط تولید ما راه افتاده و کم¬کم (در 6 سال گذشته) سبد کالای ما تکمیل‌ شده است. البته به دلیل بحث تحریم در این چند سال اخیر تأمین مواد اولیّه و راه‌اندازی پروژه‌ها کمی افت داشته است، اما چشم‌انداز نشان می‌دهد که در چند سال آینده ده‌ها برابر پروژه تعریف خواهد شد.
. همچنین قراردادهای فعلی ما با شرکت گاز نزدیک به 1000 میلیارد تومان، یا 10.000 میلیارد ریال در دست تولید است که باید ظرف حداکثر دو سال تولید و تحویل شود. این در حالی‌ است که در سالیان گذشته 10.000 میلیارد ریال، یا 1000 میلیارد تومان پروژه داشته ایم، اما در حال حاضر پروژه‌هایی که در دست است همۀ ظرفیّت کارخانه را پر نمی‌کند.

حمایت بیشتر از تولید ملی؛ نیازمند اشتغال در کشور

با توجّه به حجم پروژه‌های تعریف‌ شدۀ شرکت برای چند سال آینده و هدفش در رسیدن به مقام  بزرگ-‌ترین لوله ساز دنیا، ما بسیار به نیروی انسانی متخصص نیازمندیم.
بیشترین میزان مصرف لوله در کشور ما و همسایگانش است؛ مثل ترکمنستان، آذربایجان، قطر و ترکیه که از قضا به ‌شدّت به لوله گاز نیازمندند. بدیهی است که شرکت ما با توجه به پتانسیلی که برای مصرف گاز و لوله گاز در منطقه وجود دارد، طراحی و برنامه‌ریزی شده است. این شرکت در زمینی به مساحت 500 هکتار احداث شده و چهار کارخانۀ تولید دارد؛ یعنی حدود 200 هزار مترمربّع سالن سرپوشیده برای تولید، البته به غیر از انبارهای رو باز که لوله باید در آن ها دپو شود. در حال حاضر شرکت حدود 1000 نفر پرسنل مستقیم دارد که مشغول کار هستند. حال فرض کنید که این شرکت بخواهد با تمام ظرفیت وارد عمل شود و تمام خطوط تولید و سرمایه‌گذاری‌هایی را که در دست دارد، به فعالیت کامل برساند. در چنین شرایطی ما تا 4000 نفر نیروی مستقیم برای تولید می‌توانیم داشته باشیم. حال اگر این حجم تولید اتّفاق بیفتد و به 3 میلیون تن در سال برسد، برای حمل و نقل این 3 میلیون چقدر اشتغال در حوزۀ حمل و نقل ایجاد می شود؟ چقدر تعمیرگاه و یا ایستگاه های خدماتی باید تأسیس شود تا این ها را پشتیبانی کند؟  ضمن اینکه این لوله‌ها باید پوشش داده شوند و پوششی که برای این لوله‌ها استفاده می‌شود پلی‌اتیلن، چسب، اپوکسی، پلی اور‌تان، قیر  و مواد اولیۀ این نوع پوشش ها هستند؛ حال تصور کنید کارخانه‌هایی که این پوشش ها را تولید می کنند، برای انجام کارشان به چه تعداد نیرو نیاز دارند؟ در حال حاضر ظرفیّت موجود برای تولید این مواد، مخصوصاً اپوکسی در این مملکت خیلی کم است و اصلاً جوابگوی نیازهای داخلی نیست و مواد اولیه باید از خارج وارد شود. در مورد پلی اتیلن و چسب هم با همین مشکل مواجهیم که سرمایه مناسب برای تولید را نداریم و ظرفیت موجودی این کارخانه ها هم کفاف تولید لوله های ما را نمی دهد. 
به‌هرحال صنایعی که ذکر کردم وابسته به صنعت گاز هستند که اگر حمایت‌ها و اعتماد کافی بین دولت، مجموعۀ گاز و تولید کننده داخلی باشد، حجم بالایی از اقتصاد رونق خواهد گرفت، برای مثال شرکتی مثل ما که 3 میلیون تن تولید خواهد داشت، ورق فولادی لازم دارد، اگر شرکتی چون فولاد مبارکه بخواهد در همین وضعیّت فعلی ورق را فقط برای تولید لوله کارخانه ما تأمین کند، باید 3 میلیون تن ورق به ما بدهد. 3 میلیون تن ورق، یعنی تقریباً 25 درصد از تولید شرکت فولاد مبارکه. حالا اگر بخواهد برای صنعت گاز این کار را کند سالانه باید چیزی حدود 8 میلیون تن ورق تأمین کند؛ یعنی اگر فولاد مبارکه ظرفیّت تولیدش را دو برابر کند و بخواهد ورق مورد نیاز صنایع دیگر را تولید کند و جوابگوی تولید ورق ما هم باشد، چقدر اشتغال مستقیم ایجاد شده است؟! این تسلسل تولید، نشان‌دهندۀ اهمیّت گاز در این مملکت و لوله‌سازی است و صنعت لوله به‌اندازه کل صنعت ما مصرف فولاد دارد. مگر می¬شود با حمایت از تولید ملی، آمار بیکاری و اشتغال بالا برود؟!

صادرات گاز فرصت مغتنمی برای توسعۀ تولید لوله در کشور

یکی از اهداف دولت در چشم اندازهای بلندمدتش به‌ عنوان بزرگ‌ترین صادرکنندۀ گاز، بزرگ‌ترین دارندۀ منابع گازی و داشتن رتبۀ اول در جهان، صادرات گاز است. از جمله پروژه‌های بزرگی که در دست اقدام هست می توان به خط انتقال گاز صلح به پاکستان و هندوستان اشاره کرد. طی این پروژه قرار بر این بود که تقریباً 900 کیلومتر از این طرح توسط ایران انجام شود که تا سیستان و بلوچستان انجام ‌شده و قسمت دومش که در دست دولت پاکستان هست هم می‌تواند توسط ما تأمین شود. نمونۀ دیگر از حمایت دولت در زمینۀ تأمین کالا، خط انتقال گاز از زیردریا است که پروژۀ جزیره کیش تجربۀ بسیار خوبی بود و در حال حاضر نیز با توجّه به اختلافاتی که بین پاکستان و هند پیش آمده، این موقعیت برای ما فراهم شده که در انتقال گاز از زیر دریا به سمت هندوستان، مشارکت کنیم.
همچنین کشوری مثل ترکمنستان که از روسیه جدا شده، منابع گازی خوبی دارد و می خواهد برای تأمین منابع درآمدی و ارزی خود، گاز صادر کند. طبیعتاً برای انتقال گاز به لوله نیاز دارد و در دسترس ترین کشور برای تأمین‌ لوله های مورد نیازش ایران است، حتی اگر بخواهد لوله را از کشورهای دیگر تأمین کند باید از ایران عبور کند، یعنی از طریق دریا به جنوب ایران حملش کند و از جنوب ایران به ترکمنستان ببرند. بهترین راه و مقرون به ‌صرفه‌ترین راه این است که یا ورقه فولاد مورد نیازش در ایران لوله شود و به ترکمنستان فرستاده شود، یا ورقه‌ فولاد در ایران تولید و تبدیل به لوله‌ شود و انتقال پیدا کند. مورد دیگری که در صادرات لوله به چشم می خورد، روابط بین ایران و عراق است؛ خط گازی که از ایران باید به سمت ترکیه، سوریه و اروپا برود در ایران تولید و از طریق عراق منتقل می شود.
بنابراین با حمایت دولت هر جا که گاز باید برود، به موازات آن، نیاز به لوله هم پیدا می شود. وقتی قراردادهای متقابل بسته می شود انتظار ما این است که تأمین حداقل قسمتی از لوله‌ های پروژه مورد نظر با ما (ایران) باشد. فراموش نکنیم که علاوه بر نیازهای داخلی صنعت کشور به انواع و اقسام لوله، کشورهای اطراف ایران هم در زمینۀ نفت و گاز صاحب رتبه و جایگاه هستند، یا در مقام تولید کننده‌ و یا مصرف ‌کننده. بنابر این بهترین منبع برای تأمین لوله در خاورمیانه کشور ایران است. زیرا بیشتر کشورهای همسایه ما چنین صنعتی ندارند. ضمن اینکه با حجم زیاد لوله انتقال آن مقرون ‌به ‌صرفه نیست. شاید ورق فولادی را بشود منتقل کرد، چون حجم کم و وزن بالا دارد؛ امّا وقتی تبدیل به لوله می‌شود یک کالای حجیم می‌شود که هزینه حمل بسیار بالایی در بردارد. بنابر این ایران بهترین مکان برای تولید و تأمین لولۀ کشورهای حوزۀ خلیج فارس و همسایگانش است. ایران می‌تواند به ‌راحتی به تمام کشورهای اطراف لوله صادر کند. خوشبختانه تحریم ها هم از میان برداشته شده و موقعیت مناسبی برای صادرات فراهم است.

تلاش برای آبادانی و رسیدن به خودکفایی

ما ایرانی‌ها به داشتن عرق میهنی معروف هستیم. خاطرم هست که در سال‌های اولی که  مشغول به کار شدم پروژه خط ششم (خط لوله گاز ترش) در دست شرکت ما بود. هیچ کدام از دوستان ما در شرکت گاز و وزارت نفت باور نمی کردند که لوله های گاز ترش قرار است در ایران تولید شود، زیرا این کار برای اولین بار انجام می شد. متخصّص‌ها و مهندسین ما واقعاً زحمت کشیدند تا پروژه را به موقع تحویل دهند و بتوانند اعتماد صنعت گاز را به تولید داخلی جلب کنند. من از نزدیک شاهد سخت¬کوشی تمام همکارانمان بودم؛ در سولهای کار می‌کردیم که سقف و دیوار نداشت، اما خط تولید نصب بود و بتون¬ریزی هم شده بود. دورتا دور سوله نگهبان ایستاده بود که مبادا حیوانی وارد خط تولید شود و مزاحمت ایجاد کند. همکاران ما زیر آفتاب و در سرما و گرما هم¬زمان تولید، ساختمان‌سازی و زیرسازی می‌کردند. این روحیۀ جهادی در هیچ جای دنیا این اتفاق نمیفتد مگر ایران عزیزمان.
ما یاد گرفتیم که این‌طور کار کنیم و خوشبختانه به موقع هم توانستیم قسمتی از آن لوله¬ها را تولید کنیم و تحویل بدهیم. آن پروژه باعث افتخار و پی ریزی پایه‌های اعتمادسازی در شرکت گاز شد. آنچنان که امروز کارخانه ما فضای سبز قشنگی دارد و کاملاً مهیا و آمادۀ خدمتگزاری به کشورش است. آن روزها که در شرایط طاقت فرسا و وسط یک بیابان برهوت کار می کردیم، سخت اما شیرین بود، هیچ امکاناتی نداشتیم، اما نیروهایی داشتیم که عزم کرده بودند با عشق و فداکاری در راه سازندگی کشور خود را ثابت کنند.

 چالش‌های تولید لوله در کشور

شاید بتوان گفت که در این صنعت بیشترین حجم مالی کار مربوط به تأمین مواد اولیه است. به‌خصوص که یک چیزی حدود 80 تا 90 درصد قیمت تمام‌ شده لوله را ورق فولادی و مواد اولیه تأمین می‌کند. برای شرکت‌های لوله ساز واردات ورق و تأمین این حجم از سرمایه در گردش واقعاً معضل است. در قراردادهایی که منعقد می شود 20 درصد قرارداد را به‌عنوان پیش ‌پرداخت می‌دهند که این میزان بابت باز کردن یک LC  ساده هم نیست. خوشبختانه شرکت گاز و وزارت نفت در پی حل این معضل هستند و ما امیدواریم به زودی این مشکل رفع شود، چون سرمایۀ در گردش و نقدینگی برای تأمین مواد اولیّه مهم‌ترین فاکتور تولید لوله است. شاید یکی از مهم‌ترین علت هایی که ما طی سال‌های قبل با ظرفیّت خیلی پایین کار می‌کردیم، همین بوده است. البتّه در همۀ دوره ها سعی کردیم با کمک بانک‌ها، یا کمک فروشندگان و تأمین‌کنندگان، مقداری از این مشکلات را حل کنیم و پروژه ها را تحویل دهیم. ضمن اینکه خوشبختانه با همکاری دو شرکت اکسین که در صنعت فولاد، ورق فولادی مورد نیاز لوله را تأمین می‌کند و شرکت صنایع فولاد هرمزگان که شمش مورد نیاز را تولید می‌کند، یک همکاری سه‌جانبه ترتیب داده ایم، یعنی از مرحلۀ تولید شمش تا مرحلۀ تولید لوله که محصول نهایی این صنعت است، همکاری فی مابین صورت گرفته است. هفتۀ گذشته اولین محموله نزدیک 300 تن برای لوله‌های گاز با ورق تولید شده توسط شرکت تولیدکننده داخلی درست شد و فولاد اکسین و هرمزگان هر دو توانستند به خوبی توان خود را اثبات کنند. انشاالله در آینده نزدیک، قسمت عمدۀ تأمین ورق‌ها در داخل کشور تولید شود.
 این یک افتخار است که می‌توانیم در شرایط فعلی به‌جای رقابت، همکاری کنیم. به‌هرحال این هم از شیرینی‌های کار ماست.
.

  • تاریخ درج خبر :
  • شنبه ٥ خرداد ١٣٩٧ - ١١:٥١
  • تاریخ بروز رسانی خبر :
  • تعداد بازدید خبر :
  • 196
نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر: